Rozmiary klucza w zależności od rozmiaru śruby, tabela

Zależność między doborem klucza a rodzajem śruby jest oczywistą podstawą, którą trzeba mieć na uwadze. Kompatybilność tych dwóch elementów znacznie wpływa na przebieg wykonanego zadania, a także efekt. Wielu fachowców intuicyjnie dobiera klucz do rozmiaru śruby, co dla początkujących nie jest prostym zadaniem. Te zależności zostały ujęte w poniższych tabelach rozmiarów kluczy do śruby.

 - background

Rozmiaru klucza do rozmiaru śruby?

Zły dobór rozmiaru klucza do śruby w pierwszej kolejności znacznie komplikuje wykonanie samej czynności lub całkiem uniemożliwia montaż bądź demontaż elementu. Przed wykorzystaniem śruby należy upewnić się, że został dobrze dobrany rozmiar klucza względem odkręcanego lub dokręcanego elementu, ponieważ niewłaściwe użycie może spowodować uszkodzenie klucza lub śruby. Zniszczenie śruby w trakcie jej dokręcania wywołuje szereg dalszych problemów, bardziej szkodliwych w skutkach. Pojawia się możliwość uszkodzenia skręcanego obiektu bądź brak precyzji w połączeniu elementów, który w następstwie wpływa na jego stabilność. Do opisywanego efektu złego doboru klucza przyczynia się niewłaściwa wartości momentu dokręcania śrub

W jaki sposób dobierać rozmiar klucza do rozmiaru śruby?

Dobierając klucz do rozmiaru śruby, w pierwszej kolejności warto zwrócić uwagę, że rozmiar śruby, jak i nakrętki przy identycznej średnicy gwintu również będzie ten sam. W efekcie klucz będzie pasował również do danej, a także do nakrętki posiadającej gwint o tej samej średnicy. To jednak w pełni nie rozwiązuje problemu. Jak skutecznie dobrać rozmiar klucza do śruby? Najlepiej kierować się obowiązującymi normami, w Polsce są nimi:

• PN – Polska Norma – Polski Komitet Normalizacyjny

• Norma ISO –Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna

• DIN – Niemiecka Norma – Niemiecki Instytut Normalizacyjny.

To one regulują rozmiar śrub, wyjątkowo istotny w celu doboru odpowiedniego klucza. Tutaj pojawiają się pierwsze zbieżności, wprowadzające w błąd nawet największych fachowców. Rozmiar klucza odpowiada średnicy nakrętki lub łba śruby, podczas gdy rozmiar śruby odpowiada średnicy szpilki tej śruby. Poszukując odpowiedniego klucza, należy wyraźnie sprecyzować czy ma on odpowiadać nakrętce, czy średnicy szpilki śruby. Opisywaną rozbieżność dokładniej obrazuje tabela rozmiaru kluczy do śruby.

Tabela rozmiaru kluczy do śruby z łbem sześciokątnym

W tym przypadku warto wspomnieć o zagrożeniach złego doboru klucza do wielkości śruby z łbem sześciokątnym. Zbyt duży klucz i słabe wykonanie śruby może poskutkować ścieraniem kątów łba śruby, przez co brakuje mocnego punktu oparcia. Klucze płaskie są głównie dostosowane do śrub posiadających sześciokątne łby. Warto wspomnieć, że jest on najpopularniejszym rodzajem kluczy w przypadku nakrętek i śrub o sześciokątnych łbach. Jest dostępny w dwóch klasyfikacjach (metrycznej i calowej), ale także w trzech charakterystycznych rodzajach. Klasyczny klucz płaski wygięty, klucz płasko-oczkowy lub klucz płasko-oczkowy z grzechotką. Dwa ostatnie rodzaje są szczególnie istotne, ponieważ specyfika kluczy oczkowych pozwala na „objęcie” całego łba śruby, tym samym chroniąc ją przed zużyciem. Klucze oczkowe są również wygodniejsze w użyciu od standardowych kluczy płaskich, ponieważ ich forma uniemożliwia ześlizgiwanie się narzędzia. W przypadku kluczy płaskich dwustronnych rozmiary na ich dwóch końcach są różne, na co również należy zwrócić uwagę w doborze rozmiaru klucza do śruby. Poniższa tabela skutecznie obrazuje podstawową technikę zorientowania się w rozmiarach i zależnościach pomiędzy rozmiarem śruby, a wyborem klucza. Rozmiarowi np. M10 nie będzie odpowiadał klucz 10. Średnica trzonu śruby jest odpowiednia jej nazwie - M10 odpowiada 10 mm średnicy trzonu śruby, jednak łeb przykładowej śruby jest większy i to jego średnica odpowiada za trafiony dobór klucza, np. łeb śruby M10 ma średnice 17 mm, dlatego odpowiada mu klucz 17. 

 

 

 

                      Rozmiar klucza – śruby z łbem sześciokątnym

(w nawiasach podano rozmiary dla śrub z do połączeń sprężanych)

       Rozmiar

Klucz

Rozmiar

Klucz

Rozmiar

Klucz

M3

5,5

M14

22

M36

55 (60)

M3,5

6

M16

24 (27)

M39

60

M4

7

M18

27

M42

65

M5

8

M20

30 (32)

M45

70

M6

10

M22

34 (36)

M48

75

M7

11

M24

36 (41)

M52

80

M8

13

M27

41 (46)

M56

85

M10

17

M30

46 (50)

M60

90

M12

19 (22)

M33

50

M64

95

 

Rozmiar klucza śruby z łbem walcowym i gniazdem sześciokątnym

Sytuacja komplikuje się w przypadku doboru rozmiaru klucza do śrub z łbem walcowym i gniazdem sześciokątnym. Potrzebna jest znajomość norm, ponieważ różnice między rozmiarem śruby są niewielkie w poszczególnych normach, przy czym odpowiadają im te same klucze np. do śruby M3 (norma PN-M-82302, DIN 912 din6912, ISO4762) i M4 (norma ISO7380) odpowiada klucz 2,5. Śruba z łbem walcowym z gniazdem sześciokątnym jest też znana jako śruba imbusowa, dlatego też klucz dopasowany do tego typu śruby jest kluczem imbusowym. Jest łatwy do rozpoznania przez swój specyficzny wygląd, przypominający kształtem literę „L”, oraz sześciokątny przekrój. Jest przydatny tylko w przypadku wkręcania lub wykręcania śrub, posiadających łeb z sześciokątnym otworem. Możemy je spotkać podczas pracy z niewielkimi elementami, gdzie precyzja jest istotna. Wśród zalet tego typu kluczy podstawową jest możliwość ich użycia do śrub, których średnica łba posiada niewielkie różnice w stosunku do średnicy trzonu śruby, co jest widoczną zależnością przedstawioną w poniższej tabeli rozmiarów kluczy do śrub z łbem walcowym i gniazdem sześciokątnym.

 

 

Rozmiary klucza – śruby z łbem walcowym i gniazdem sześciokątnym

PN-M-82302 DIN912 din6912 ISO4762

 

 

 

DIN7984

 

DIN7991

ISO10642

 

 

 

ISO7380

DIN913 DIN914

DIN915

DIN916

 

 

 

Klucz

 

 

 

 

M1,4 M1,6 M1,8

0,7

 

 

 

 

M2

0,9

M1,4

 

 

M2

M2,5

1,3

M1,6 M2

 

 

M2,5

M3

1,5

M2,5

M3

M3

M3

M4

2

M3

M4

M4

M4

M5

2,5

M4

M5

M5

M5

M6

3

M5

M6

M6

M6

M8

4

M6

M8

M8

M8

M10

5

M8

M10

M10

M10

M12,M14

6

M10

M12

M12

M12

M16

8

M12

M14

M14,M16

 

M18.M20

10

M14

M16,M18

M18,M20

 

M22,M24

12

M16,M18

M20,M22

 

 

 

14

M20,M22

M24

 

 

 

17

M24,M27

 

 

 

 

19

M30

 

 

 

 

22

 

 

Tabela rozmiarów klucza śruby z łbem walcowym typu Torx

Innowacja śrub TORX polega na zwiększeniu niezawodności i trwałości łączenia części poprzez połączenia gwintowane. Ten typ śruby znajduje swoje zastosowanie w mechanice bądź elektryce, a nawet przy łączeniu elementów mebli. W przypadku mechaniki warto wspomnieć, że ich niewłaściwe użycie lub uszkodzenie w momencie dokręcania może ponieść za sobą znaczące szkody. Łeb śruby posiada najczęściej charakterystyczny kształt gwiazdy sześcioramiennej, dlatego też klucz do pracy z tym typem śruby posiada identyczny kształt końcówki. Klucze pasujące do śruby z łbem walcowym z gniazdem typu TORX to klucze trzpieniowe lub nasadowe, ale na tym różnorodność tego typu kluczy się nie kończy. W przypadku kluczy trzpieniowych TORX typu L, jak sama nazwa wskazuje mamy do czynienia z kluczem o kształcie litery L, wygodnym w użyciu przez możliwość wykorzystania obu końcówek. Często spotykany w pracy z elektroniką (np. sprzętem AGD). Poszukując wielofunkcyjnego narzędzia, warto zaopatrzyć się w klucz TORX trzpieniowy wielofunkcyjny. Posiada kilkanaście końcówek do klucza, o różnych rozmiarach, co zwalnia z konieczności posiadania kilku rodzajów kluczy do danego rozmiaru śruby z łbem walcowym z gniazdem typu TORX. Klucz TORX trzpieniowy typu T jest używany podczas szczególnie zaawansowanych prac, a jego nazwa również utożsamiana jest z jego kształtem. Jednym z plusów tego typu klucza jest wygoda jego użytkowania, a także przydatność przy mocno usadowionych śrubach. Jeśli jednak nie zależy nam na przeznaczeniu znacznie większej siły na śrubę, a na dotarciu do trudno dostępnych miejsc to w tym wypadku dużo lepiej sprawdza się klucz TORX trzpieniowy przegubowy. Ten rodzaj kluczy jest dostępny jako pojedynczy produkt, a także jako zestaw, w którym można znaleźć klucze pasujące do pracy ze śrubami o różnych średnicach. Podczas doboru klucza do śruby istotny jest również jej stan, szczególnie w przypadku wykręcania śruby. Zastosowanie korpusu tego klucza jako dźwigni pozwala na odkręcenie zardzewiałych czy zabezpieczonych śrub. Wśród dostępnych typów kluczy TORX pojawiają się klucze nasadowe, najczęściej stosowane we wcześniej wspomnianej branży motoryzacyjnej, a dokładniej w dokręcaniu lub odkręcaniu śrub w kołach.

Dostrzegając szeroki wachlarz możliwości wyboru klucza pasującego do śruby z łbem walcowym i gniazdem typu TORX zauważalny jest szereg funkcjonalności poszczególnych rodzajów kluczy, odpowiadających przede wszystkim samemu ulokowaniu śruby. Podstawą doboru klucza jest jednak jego dopasowanie do rozmiaru śruby. Praca nad tym konkretnym rodzajem wymaga dopasowania klucza w odpowiednim rozmiarze, bez tego czynność dokręcenia lub odkręcenia śruby jest niemożliwa. W poniższej tabeli rozmiaru kluczy do śruby z łbem walcowym z gniazdem typu TORX wartości w poszczególnych rubrykach pod normami DIN są podane w milimetrach i odpowiadają rozmiarowi gniazda typu TORX konkretnej śruby

 

 

 

Rozmiar kluczy – śruby z łbem walcowym z gniazdem typu TORX

 

 

DIN7991

DIN912

DIN6912

DIN7984

 

 

DIN7985

 

DIN965

DIN966

DIN7981

DIN7982

DIN7983

 

 

klucz

 

0,9

0,9

0,9.1

 

TX1

 

1.2

1

1,2

 

TX2

 

1.2

1.2

1.4

 

TX3

 

 

 

 

 

TX4

 

1,4,1,6

1,4,1,6

1,8

 

TX5

 

13,2

13,2

2

 

TX6

 

 

 

 

 

TX7

 

2,5

2,5

2,5

2,9

TX8

 

 

 

 

3,2

TX9

3

3

3

3

3,5

TX10

 

3,5

3,5

3,5

3,9

TX15

4

 

 

4

4,2

TX20

5

4

4

5

4,8,5,5

TX25

 

4,3,5

 

 

 

TX27

6

6

6

6

6,3

TX30

8

8

8

8

8

TX40

 

 

 

 

 

TX45

10

10

10

10

10

TX50

 

12

 

 

12

TX55

 

14

 

 

 

TX60

 

 

Zobacz wszystkie
Momenty dokręcania śrub tabela - background

Momenty dokręcania śrub tabela

Dokręcanie śruby w każdym przypadku związane jest z koniecznością użycia odpowiedniej ilości siły. Zarówno...

Tabela gwintów calowych NYCZ - background

Tabela gwintów calowych NYCZ

Na rynku znaleźć można wiele różnych rodzajów śrub, wkrętów, nakrętek i innych elementów...

Długości gwintów metrycznych DIN 931 PN-M82101 - background

Długości gwintów metrycznych DIN 931 PN-M82101

Długości gwintów metrycznych DIN 931 PN-M82101 Każdy kto interesuję się budowlanką na pewno wie, jak ważne...

Tabela skoków gwintów metrycznych - background

Tabela skoków gwintów metrycznych

Tabela skoków gwintów metrycznych pozwala na wybór odpowiedniego gwintu do Państwa potrzeb....

Tabela konwersji norm DIN, ISO, PN - śruby, nakrętki, podkładki, nity, wkręty - background

Tabela konwersji norm DIN, ISO, PN - śruby, nakrętki, podkładki, nity, wkręty

Tabela konwersji norm DIN, ISO, PN Większość uważa, że normy ISO / DIN / PN dotyczą tylko śrub. Jednak to...

Zadzwoń i porozmawiaj z naszymi handlowcami!